Peter Hoogerdijk woont al meer dan vijftig jaar in Schagen. Als inmiddels gepensioneerd ondernemer zet hij zich al jaren in voor het culturele leven in de regio, en stond hij mede aan de wieg van stichting Meesterlijk Schagen en de hernieuwde aandacht voor Cornelis Bok.
Het begon met een tentoonstelling van Cornelis Bok
Peters betrokkenheid begon rond 2004. Hij nam het initiatief voor een tentoonstelling over de geschiedenis van Schagen en verzamelde samen met andere vrijwilligers zoveel mogelijk oude afbeeldingen van de stad. Tijdens die zoektocht stuitten ze op het werk van Bok. De schilderijen werden opgehangen in het pand van het voormalige kantongerecht, dat tijdelijk leegstond. De tentoonstelling werd een onverwacht groot succes.
Met het overgebleven geld werd een boek over Bok geschreven, kwamen er wandel- en fietsroutes langs de plekken waar Bok schilderde, en later zelfs een film over de geschiedenis van Schagen waarin ook Bok en zijn werk een rol kregen. Met de website ‘Het Geheugen van Schagen’ werd de lokale geschiedenis verder ontsloten. Voor inwoners in de Kop kreeg Cornelis Bok steeds meer betekenis.
“Bok is geen Rembrandt natuurlijk, maar hij is wel uniek,” zegt Peter. “Hij heeft dingen vastgelegd uit een tijd zonder fotografie, in een gebied dat heel arm was. Er waren maar weinig rijke opdrachtgevers, maar toch legde hij onze omgeving op een unieke en betrouwbare manier vast. Daar mogen we nu heel blij mee zijn.”
Hoe de nieuwe Cornelis Bok-voorstelling tot stand kwam
Vanaf die eerste tentoonstelling bleef Peter in meerdere projecten nauw samenwerken met Rutger Jan Bredewold. De echte stap richting een grootschalige presentatie kwam toen Joop Luten vanuit Stichting Cultuur in de Noordkop het initiatief nam om het technisch en financieel mogelijk te maken om videobeelden op alle wanden van de Willibrorduskerk te projecteren als een Fabrique des Lumières-achtige ervaring.
Daarop kon de stichting, met aanvullende LEADER-subsidie, een serie multimedia-voorstellingen ontwikkelen – waaronder deze over Cornelis Bok. Toen die subsidie was toegekend en de productie kon starten, volgde het verlossende telefoontje van Rutger Jan: “Peter, we hebben de subsidie, dus we kunnen nu beginnen.” Daarmee kon de belevenis in de Willibrorduskerk van Haringhuizen echt vorm krijgen.
De bijdrage van Meesterlijk Schagen
Peter is voorzitter van Meesterlijk Schagen en vindt het logisch dat de stichting een bijdrage levert aan deze nieuwe productie. “We hebben als doel cultuur en cultuurbeleving in de regio te versterken. We organiseren toegankelijke evenementen, stimuleren cultuurhistorische projecten en werken voortdurend samen met andere partijen. De Bok-voorstelling past helemaal in deze missie.”
Hoewel Peter tijdens de opnames zelf in Spanje was, speelde hij achter de schermen een inhoudelijk ondersteunende rol. “Ik wist meer van Boks levensgeschiedenis en heb geprobeerd bruikbare elementen aan te reiken over zijn leven, die Nel Groet vervolgens heeft omgezet in een script.” Verder liet hij de makers hun gang gaan. “Ik wilde niemand voor de voeten lopen – in zo’n green screen-studio lopen al genoeg mensen rond.”
Je wordt in het verhaal getrokken
De voorstelling toont niet alleen het leven van één schilder, maar plaatst zijn werk in de tijd waarin Nederland zichzelf aan het vormen was: van Republiek tot Franse overheersing, tot het ontstaan van het Koninkrijk Boks leven speelde zich af in die turbulente overgangsjaren. Dat was een lastige periode, omdat hij door de armoede nauwelijks in staat was zich verder te ontwikkelen. Peter hoeft geen moment na te denken over waarom deze voorstelling bezoekers verdient. “Mensen zijn geïnteresseerd in de historie van de plek waar ze wonen. Dat merkten we al bij de eerste tentoonstelling destijds. Dit project brengt geschiedenis tot leven.”
En dan is er de beleving: projecties op alle wanden van een intiem kerkje, beeld, geluid, muziek – een ervaring die je midden in het verhaal trekt. Het verschil met Fabrique des Lumières is duidelijk voor Peter, die vergelijkbare voorstellingen vaker bezocht. “Dat is ook zeer de moeite waard, maar van een heel andere orde. Enorme ruimtes, honderden bezoekers. Het kerkje in Haringhuizen is heel klein. Als er vijftig mensen in zitten, is het vol – en dat maakt het juist intiem. Bovendien krijg je het verhaal achter de kunst mee. Dus ja, kom vooral langs. Je hoeft geen kunstkenner te zijn om dit te waarderen.”
Auteur artikel: Marieke Endert – MeCommunicatie
Visual Storytelling Centre project wordt mede gefinancieerd door Europese Unie via LEADER programma. En voor het deelproject Cornelis Bok is door Meesterlijk Schagen een sponsorbedrag beschikbaar gesteld.